Bilgi Güçtür!
Yaşam kategorisi, insan hayatını doğrudan etkileyen biyolojik, psikolojik ve gündelik yaşamla ilişkili konuları kapsar. Sağlık, beslenme, insan biyolojisi, davranış ve yaşam biçimleri bu kategori altında ele alınır. Maddeler, bilimsel veriler ışığında hazırlanarak okuyucuya yaşamı anlamaya yönelik temel ve güvenilir bilgiler sunar.
Kapibara çılgınlığı, dünyanın en büyük kemirgeni olan kapibaraların son yıllarda sosyal medya, mem kültürü, hayvan videoları, Japonya’daki onsen görüntüleri, sevimlilik ekonomisi ve sakinlik arayışı üzerinden küresel bir popüler kültür figürüne dönüşmesini ifade eder. Kapibaralar yalnızca “sevimli hayvan” oldukları için popüler olmadı. Onları farklı kılan şey; sakin, uyumlu, telaşsız ve neredeyse her canlıyla anlaşabilen bir hayvan […]
Adile Naşit, Türk sineması, tiyatrosu ve televizyon tarihinin en sevilen sanatçılarından biridir. Yeşilçam’da canlandırdığı anne, teyze, hizmetli, mahalle kadını ve okul görevlisi karakterleriyle geniş kitlelerin hafızasına yerleşmiş; Hababam Sınıfındaki Hafize Ana rolüyle kuşaklar boyunca tanınmış; TRT’de sunduğu Uykudan Önce programıyla o dönemin çocuklarının “Masalcı Teyze”si olmuştur. 17 Haziran 1930’da İstanbul’da doğan, 11 Aralık 1987’de yine […]
Agnotoloji, cehaletin yalnızca bilgi eksikliğinden ibaret olmadığını; kimi zaman toplumsal, kültürel, politik, ekonomik ve kurumsal süreçler tarafından üretildiğini inceleyen disiplindir. En kısa tanımıyla agnotoloji, “bilinmeyenin nasıl ortaya çıktığını, nasıl sürdürüldüğünü ve kimlerin çıkarına hizmet ettiğini” araştırır. Bu nedenle agnotoloji yalnızca yanlış bilgiyle değil, bilginin bastırılmasıyla, görünmez kılınmasıyla, ertelenmesiyle, kuşku altında bırakılmasıyla ve kamusal dolaşımdan çıkarılmasıyla […]
Michel Foucault, 20. yüzyılın en etkili ve en tartışmalı Fransız düşünürlerinden biridir. 15 Ekim 1926’da Fransa’nın Poitiers kentinde doğmuş, 25 Haziran 1984’te Paris’te hayatını kaybetmiştir. Foucault genellikle filozof, tarihçi, düşünce tarihçisi, sosyal teorisyen ve eleştirmen olarak tanımlanır. Ancak onu tek bir disipline yerleştirmek zordur. Çünkü çalışmaları felsefe, tarih, sosyoloji, psikiyatri tarihi, tıp tarihi, ceza hukuku, […]
Hannah Arendt, 20. yüzyılın en etkili siyaset düşünürlerinden biridir. 14 Ekim 1906’da Almanya’nın Hannover kentinde doğmuş, 4 Aralık 1975’te New York’ta hayatını kaybetmiştir. Alman-Yahudi kökenli olan Arendt, Nazi rejiminin yükselişiyle Almanya’dan ayrılmak zorunda kalmış, önce Fransa’ya, ardından Amerika Birleşik Devletleri’ne göç etmiştir. Hayatı boyunca totalitarizm, özgürlük, kamusal alan, devrim, şiddet, düşünme, yurttaşlık, mültecilik, insan hakları […]
Friedrich Nietzsche, 19. yüzyılın en etkili, en tartışmalı ve en yanlış anlaşılan filozoflarından biridir. Tam adı Friedrich Wilhelm Nietzsche olan düşünür, 15 Ekim 1844’te Prusya Krallığı’na bağlı Röcken’de doğmuş, 25 Ağustos 1900’de Weimar’da hayatını kaybetmiştir. Klasik filoloji eğitimiyle akademik hayata başlamış, henüz 24 yaşındayken Basel Üniversitesi’nde klasik filoloji profesörü olmuştur. Fakat onu dünya düşünce tarihinin […]
Kevin Lynch, 20. yüzyıl şehir düşüncesinin en berrak zihinlerinden biridir. Onu önemli yapan şey, şehri sadece teknik bir planlama problemi olarak değil; algılanan, hatırlanan ve zihinde biçim kazanan bir çevre olarak düşünmesidir. Lynch’in adı özellikle The Image of the City ile özdeşleşir. Bu eser, şehir kuramında büyük dönüşüm yaratmış ve “iyi şehir” tartışmasını yalnızca altyapı, […]
Rosalind Franklin, DNA’nın moleküler yapısının anlaşılmasında kritik rol oynayan İngiliz kimyager ve X-ışını kristalografıdır. Tam adı Rosalind Elsie Franklin olan bilim insanı, 25 Temmuz 1920’de Londra’da doğmuş, 16 Nisan 1958’de henüz 37 yaşındayken hayatını kaybetmiştir. Franklin en çok DNA’nın çift sarmal yapısının keşfine katkı sağlayan X-ışını kırınım çalışmaları ve özellikle Photo 51 adlı ünlü görüntüyle […]
George Orwell, gerçek adıyla Eric Arthur Blair, 20. yüzyılın en etkili İngiliz yazar, gazeteci, denemeci ve siyasal eleştirmenlerinden biridir. 25 Haziran 1903’te Britanya Hindistanı’nda, bugünkü Hindistan’ın Bihar eyaletindeki Motihari’de doğmuş; 21 Ocak 1950’de Londra’da hayatını kaybetmiştir. Orwell en çok Hayvan Çiftliği ve 1984 adlı eserleriyle tanınır. Ancak onu yalnızca iki ünlü romanın yazarı olarak görmek […]
Jensen Huang, tam adıyla Jen-Hsun Huang, NVIDIA’nın kurucu ortağı, başkanı ve CEO’su olan Tayvan doğumlu Amerikalı mühendis ve teknoloji yöneticisidir. 17 Şubat 1963’te Tayvan’ın Tainan kentinde doğmuştur. 1993 yılında Chris Malachowsky ve Curtis Priem ile birlikte NVIDIA’yı kurmuş, şirketin kuruluşundan itibaren başkan ve CEO olarak görev yapmıştır. Huang, 21. yüzyıl teknoloji ekonomisinin en etkili figürlerinden […]
Greta Thunberg, tam adıyla Greta Tintin Eleonora Ernman Thunberg, İsveçli iklim aktivisti ve Fridays for Future hareketinin en tanınan isimlerinden biridir. 3 Ocak 2003’te İsveç’in Stockholm kentinde doğmuştur. 2018 yılında, henüz 15 yaşındayken İsveç Parlamentosu önünde tek başına başlattığı okul greviyle dünya çapında tanınmıştır. Elinde tuttuğu “Skolstrejk för klimatet” yani “İklim için okul grevi” yazılı […]
Jane Jacobs, 20. yüzyıl şehir düşüncesini en derinden sarsan isimlerden biridir. O, mimarlık tarihinde doğrudan büyük yapılar inşa etmiş bir tasarımcı olarak değil; şehir denen karmaşık canlıyı alışılmış planlama dili dışında okumayı başarmış bir düşünür, yazar ve kamusal figür olarak öne çıkar. Jacobs’un önemi, şehir üzerine konuşmayı yalnızca uzmanların teknik alanı olmaktan çıkarıp gündelik hayat, […]
John Mueller, Google Search ekibinde görev yapan, özellikle SEO, Google Search Central, site sahipleri, yayıncılar, geliştiriciler ve dijital pazarlama uzmanları tarafından yakından takip edilen bir Google Search temsilcisidir. Google’daki resmi unvanı uzun süre Search Advocate olarak anılmıştır. Google Search Central profilinde Mueller’ın Google Search Relations çalışmalarını koordine ettiği ve Google’ın arama mühendisliği dünyası ile herkese […]
Spinoza, tam adıyla Baruch Spinoza veya Latince adıyla Benedictus de Spinoza, 17. yüzyılın en önemli filozoflarından biridir. 24 Kasım 1632’de Amsterdam’da doğmuş, 21 Şubat 1677’de Lahey’de hayatını kaybetmiştir. Descartes ve Leibniz ile birlikte erken modern rasyonalist felsefenin en büyük isimleri arasında kabul edilir. Ancak Spinoza’yı yalnızca rasyonalist gelenek içinde görmek yeterli değildir. O, Tanrı, doğa, […]
Barry Schwartz, arama motoru optimizasyonu, Google algoritma güncellemeleri, arama motoru haberleri ve dijital pazarlama dünyasında en çok takip edilen isimlerden biridir. En çok Search Engine Roundtable adlı SEO haber sitesinin kurucusu ve editörü olarak tanınır. Aynı zamanda New York merkezli web danışmanlık ve yazılım şirketi RustyBrickin CEO’sudur. Search Engine Land’de “contributing editor” olarak yazılar yayımlar […]
Pandemiler, insanlık tarihinin en sarsıcı kırılma anlarından biridir. Bir mikrobun kıtalar arasında yayılması bazen imparatorlukları zayıflatmış, bazen şehirleri boşaltmış, bazen ticaret yollarını değiştirmiş, bazen de devletlerin sağlık, hukuk, bilim ve toplum anlayışını baştan kurmuştur. Pandemiler yalnızca tıbbi olaylar değildir; aynı zamanda tarihsel, ekonomik, siyasal, kültürel ve psikolojik olaylardır. Bir pandemi ortaya çıktığında yalnızca hastalık yayılmaz. […]
Dmitry Gerasimenko, Ahrefs’in kurucusu ve CEO’su olarak tanınan Ukrayna kökenli teknoloji girişimcisi, yazılım geliştirici ve arama teknolojileri figürüdür. Ahrefs kaynaklarında adı çoğu zaman Dmytro Gerasimenko veya Dmytro Gerasymenko biçiminde de geçer. Türkçe ve İngilizce SEO çevrelerinde ise “Dmitry Gerasimenko” yazımı daha yaygın kullanılabilir. Gerasimenko’nun önemi, Ahrefs’i kurmasından ve şirketi küresel SEO endüstrisinin en etkili araç […]
Immanuel Kant, modern felsefenin en önemli ve en etkili düşünürlerinden biridir. 22 Nisan 1724’te Prusya Krallığı’na bağlı Königsberg’de doğmuş, 12 Şubat 1804’te yine Königsberg’de hayatını kaybetmiştir. Bugünkü Kaliningrad sınırları içinde kalan bu şehir, Kant’ın neredeyse bütün yaşamını geçirdiği yerdir. Kant, hayatı boyunca çok az seyahat etmiş, fakat düşünceleri Avrupa felsefesinin sınırlarını aşarak modern dünyanın bilgi, […]
Evliya Çelebi, Osmanlı İmparatorluğu denince yalnızca bir seyyah olarak değil, aynı zamanda imparatorluğun gündelik hayatını, şehirlerini, insanlarını, dillerini, alışkanlıklarını ve hayal gücünü kayda geçiren benzersiz bir anlatıcı olarak hatırlanır. Onu özel yapan şey, çok gezmiş olması kadar, gördüklerini yazıya dönüştürme biçimidir. Çünkü Evliya Çelebi yalnızca yol almaz; aynı zamanda bakar, dinler, karşılaştırır, anlatır, abartır, renklendirir […]
Münir Özkul, Türk tiyatrosu ve sinemasında yalnızca çok sevilen bir oyuncu değildir. O, Türkiye’nin ortak hafızasında öğretmen, baba, usta, komşu, esnaf, dede, vicdan ve gelenek gibi birçok güçlü imgenin yüzü hâline gelmiş özel bir sanatçıdır. Onun adı geçtiğinde akla yalnızca birkaç ünlü film ya da unutulmaz replik gelmez; bir dönem, bir oyunculuk ahlakı, bir tiyatro […]
by